Achternaam: van der Velde

Voornaam: Rink

Geboren: 18-06-1932

Te: Aalzum

Overleden: 17-02-2001

Te: Drachten

Pseudoniem(en): Voor zover mij bekend heeft Rink van der Velde niet onder pseudoniem gepubliceerd.

Werk:

Proza:

• De kleine kolonie (1960)
• Joun healwei tolven (1962)
• Forliezers (1963)
• Beafeart nei Saint-Martin (1964)
• De fûke (1966)
• Geiten, Griken en gekken (1967)
• Rjochtdei (1968)
• Chamsyn (1969)
• Foroaring fan lucht (1971)
• Ien foar 't ôfwennen (verhalen) (1971)
• Bokwerd Vooruit (verhalen) (1973)
• Stjerrende wier, heite (verhalen) (1974)
• Pake Sytse (1975)
• Kruidenbitter. Kroegverhalen uit Friesland (1975)
• De houn sil om jim bylje (1978)
• Bokwerd For Ever (1979)
• It is myn sizzen net (verhalen) (1980)
• Om utens-omnibus (Joun healwei tolven/Geiten, Griken en gekken/Chamsyn) (1981)
• De heidenen (1981)
• De Ôfrekken (1982)
• Foekje (strip) (1982)
• Bokwert 1 (Bokwert en it Oanbegjin/Bokwert en it Swarte Jild) (1983)
• Bearenburger ferhalen (1985)
• De lange jacht (1985)
• De bêste fryske ferhalen (1987)
• De histoarje fan kammeraet Hollanski (1987)
• Bloemlezen in Bokwerd (1988)
• Jan Hut (1989)
• De nacht fan Belse Madam (1991)
• Minsken is raar guod (1992)
• Gjin lintsje foar Homme Veldstra (1993)
• Rjochtdei op 'e skieding (1993)
• No sà. Stikjes en ferhalen (1994)
• In fin mear as in bears (1995)
• Sa wie 't sawat (1997)
• Smoarge grûn (1998)
• Hepke (1999)
• Alde Maaie (2000)
• It guozzeroer (2001)

Vertaald in het Nederlands:

• Vanavond halftwaalf (= Joun healwei tolven) (1965)
• Pelgrimage naar Saint-Martin (1968)
• De fuik (vert. Jan J. Bijlsma) (1970)
• Chamsien (1971)
• Verandering van lucht (1973)
• Kruidenbitter: Kroegverhalen uit Friesland (1975)
• Bokwerd omhoog! (1977)
• Het teken van het beest (= De houn sil om jim bylje) (1980)
• Berenburgse vertellingen (1985)
• De terugkeer van Sytze Cavalier (1986)

Toneel:

• De wide broek B.V.
• Durk Snoad (1975)
• De Fûke (1977)
• B.V. De Ruskepôlle (1982)
• Ut it singeliere libben fan Durk Snoad (1983)

Vertalingen:

Vertaald:

• 'De Fuik' werd vertaald in het Engels, Oekraïens (1983) en in het Ivriet. In 1997 werd het boek in Amerika als 'hardcover' uitgebracht onder de titel 'The Trap'.
• Bokwerd for ever (1979)
• Enkele verhalen in: Lowlands. Short stories from Friesland

Bloemlezingen:

'Gebloemleesd'

Proza

• 2 fragmenten in 'Het land der letteren', samengesteld door Adriaan van Dis en Tilly Hermans (1982)
• Enkele fragmenten in 'Fries Stamboek' (2000)

Tijdschriften:

• Rink van der Velde was journalist bij 'De Friese Koerier', 'Het Vrije Volk' (Friese editie), de 'Leeuwarder Courant'.

Diversen: (Zonder een schijn van volledigheid)

• 'Verandering van lucht' werd in 1974 uitgegeven als grote letter-boek.
• 'De Fûke' werd verfilmd door Steven de Jong en kwam in 2000 in de bioscopen. In de hoofdrollen speelden Peter Tuinman, Rense Westra, Syb van der Ploeg en Chris Zeegers. Rink van der Velde schreef het scenario samen met Steven de Jong. In 2001 werd de film in drie delen op televisie vertoond.
• 'Film & Fuke' , foto's en filmfragmenten van 'De Fuke'.
• 'De fuik' werd uitgegeven in de Zilverschoonreeks.
• De film "De Fûke' werd op 04-05-2002 op televisie uitgezonden.

Literaire prijzen:

• Gysbert Japicx-priis 1975 voor zijn gehele oeuvre.

De gemeente Smallingerland en de Friese Pers Boekerij BV riepen de tweejaarlijkse Rink van der Velde-prijs in het leven. Met deze prijs willen de initiatiefnemers de nagedachtenis aan Rink van der Velde levend houden en diens betekenis voor het Friestalig proza onderstrepen. De prijs is dan ook bestemd voor de auteur die - in navolging van Rink van der Velde - het Friese proza toegankelijk maakt voor een breed publiek. De prijs ging in 2004 naar Koos Tiemersma en in 2006 naar Harmen Wind.

Opmerkingen:

• Rink van der Velde woonde tot 1941 in Aalzum, waar zijn vader dorpsveldwachter was. Kort voor de oorlog sympatiseerde zijn vader met de NSB, vooral vanwege enthousiaste verhalen van werkloze Friezen die in het Ruhrgebied gingen werken.
• Rink van der Velde ging naar de Mulo in Drachten.
• Rink van der Velde werkte als boerenknecht in Frankrijk en heeft overwogen om naar Amerika te emigreren.
• Rink van der Velde werd journalist.
• Rink van der Velde debuteerde met Nederlands werk. Later schreef hij vooral in het Fries.
• Veel van zijn oorspronkelijk in het Fries geschreven werk verscheen ook in het Nederlands.
• Rink van der Velde geldt als de meest succesvolle Friese schrijver aller tijden, met meer dan dertig titels en meer dan 200.000 verkochte boeken.
• 'De fuik' wordt gezien als zijn beste boek (overigens niet door hem zelf). Het boek gaat over de marineofficier Lodo van Hamel die tijdens de Tweede Wereldoorlog met een watervliegtuig van het Tjeukemeer naar Engeland wilde vluchten, maar door de Duitsers werd gearresteerd.
• Rink van der Velde woonde van 1941 tot 1955 in Beetsterzwaag. Daarna woonde hij in Drachten en in De Wilgen.
• Rink van der Velde gold jarenlang als de populairste schrijver van Friesland.
• Zijn dochter trouwde met een jood en ging in Israël wonen. Rink van der Velde kwam daardoor regelmatig in Israël.
• Rink van der Velde werd begraven in Wetsens, dicht bij zijn geboortedorp Aalzum.
• Het Frysk Letterkundich Museum en Dokumintaasjesintrum bezit een tekening (swarte inket, cartoontekening) van Rink van der Velde door Ies Spreekmeester (1974) en een portret door Sjoerd de Vries (1973).

Anderen over Rink van der Velde:

• Rink is een echte verteller, een beetje de Jan de Hartog van het Fries. Het gewone publiek waardeert hem enorm, maar de literaire kritiek maar matig, omdat hij psychologisch niet altijd erg diep gaat. Hij is absoluut geen intellectueel, en dat wil hij ook niet zijn. (Tineke Steenmeijer - conservatrice van het Frysk Letterkundich Museum - geciteerd in HP/De Tijd, 06-10-1995)

Mijn favoriete citaat:

Links:

• Raban Internet Antiquariaat - voor tweedehands boeken van Rink van der Velde

Bronnen o.a.:

• Lexicon van de moderne Nederlandse Literatuur (1978)
• Querido's letterkundige reisgids van Nederland (1983)
• Spectrum Nederlandstalige auteurs (1985)
• HP/De Tijd (06-10-1995)