Ida Vos - Bi(bli)ografie

Achternaam: Vos(-Gudema)

Voornaam: Ida

Geboren: 13-12-1931

Te: Groningen

Overleden: 03-04-2006

Te: Amstelveen

Pseudoniem(en): Voor zover mij bekend heeft Ida Vos niet onder pseudoniem gepubliceerd.

Voor tweedehands boeken	Ook van Ida Vos
Raban Internet Antiquariaat	Klik hier !

Werk:

Poëzie:

Proza:

Voor kinderen:

Hoorspelen:

Vertalingen:

Vertaald:

'Wie niet weg is wordt gezien' werd vertaald in Amerika - Hide & Seek (1991) - (door Terese Edelstein), in Duitsland (door Mirjam Pressler), in Denemarken (door Iver Jespersen) en in Israel door (Tami Dabas en Josephine Vos).
'Anna is er nog' werd vertaald in Amerika - Anna Is Still Here (1993) - (door Terese Edelstein) en Duitsland - Anna gibt es noch (1997) - (door Mirjam Pressler).
'Dansen op de brug van Avignon' werd vertaald in Amerika - Dancing on the Bridge of Avignon (1995) - (door Terese Edelstein) en Duitsland (door Mirjam Pressler).
'Witte zwanen zwarte zwanen' werd vertaald in Duitsland (door Mirjam Pressler) en Amerika (door Terese Edelstein).
'De sleutel is gebroken' werd vertaald in Duitsland (door Mirjam Pressler) en Amerika - The Key Is Lost (2000) - (door Terese Edelstein).
'De lachende engel' wordt in het Duits vertaald.
Enkele van haar jeugdboeken zijn in het Hebreeuws vertaald.

Bloemlezingen:

'Gebloemleesd'

Poëzie:

3 gedichten in: 'Uitverkoren. Verhalen en gedichten over vervolgde mensen', gekozen voor de jeugd door Beccy de Vries (1979)
1 gedicht: '6.000.000' in 'Dichterbij. Gedichten voor 12+', samengesteld door Jan Heerze (1986)
1 gedicht: 'Je hoeft niets te zeggen' in 'Zonder vrienden kan ik niet. 101 liedteksten en gedichten over vriendschap', samenstelling Jan-Simon Minkema & Henk van Zuiden (1992)
1 gedicht: 'Mijn zoon en ik' in 'Groot verzenboek. Vijfhonderd gedichten over leven, liefde en dood. Een thematische bloemlezing uit de Nederlandstalige poëzie van de twintigste eeuw', samengesteld door Jozef Deleu (1999)

Proza

2 verhalen in 'Uitverkoren. Verhalen en gedichten over vervolgde mensen', samengesteld door Beccy de Vries (1979)

Tijdschriften:

Diversen:

'Dokumentatie auteurs en illustratoren van jeugdboeken', jaargang 13, nr. 9 (1989)
Een bijdrage over Ida Vos in 'Lexicon van de jeugdliteratuur' door Bea Ros (oktober 1991)

Literaire prijzen:

Vlag en wimpel-vermelding 1982 voor 'Wie niet weg is wordt gezien'.
'Wie niet weg is wordt gezien' werd bekroond als het beste boek van 1982 door het Centrum voor Kunstzinnige Voorming van de jeugd.
'Wie niet weg is wordt gezien' werd bekroond door diverse kinderjury's (Drenthe, Limburg, West-Overijssel, Hilversum/Laren, Den Haag).
Vlag en wimpel-vermelding 1990 voor 'Dansen op de brug van Avignon'.
'Dansen op de brug van Avignon' werd genomineerd voor de Duitse Staatsprijs voor Jeugdliteratuur (1993)
Sydney Taylor book award 1995 voor 'Dancing on the bridge van Avignon'.
Sydney Taylor Award 2001 voor 'The key is lost'. Ida Vos is de eerste auteur die deze prijs twee keer kreeg.

Handtekening Ida Vos in 'Vijf en dertig tranen'

Opmerkingen:

Ida Vos werd geboren in Groningen. Haar vader handelde er in textiel.
In 1936 verhuisde ze met haar ouders en zusje naar Rotterdam.
In Rotterdam maakte ze het bombardement aan het begin van de Tweede Wereldoorlog mee. Ze verhuisden daarna naar Rijswijk.
Na het bombardement verhuisde ze naar Rijswijk. Omdat ze van joodse afkomst was, moest ze in 1943 onderduiken, met haar zusje, maar gescheiden van haar ouders. In totaal zat ze op veertien verschillende onderduikadressen. Het laatste jaar in Venhuizen. Het hele gezin overleefde de oorlog en keerde terug naar Rijswijk.
Ida Vos werd kleuteronderwijzeres. Toen ze in 1956 met Henk Vos trouwde, stopte ze met werken. Ze kreeg drie kinderen (een dochter en twee zonen).
In 1975 bleek dat ze haar oorlogservaringen niet had verwerkt, ze werd in het Centrum 40-45 in Oegstgeest verpleegd. Hier begon ze gedichten te schrijven. Haar uitgever vroeg haar om ook een jeugdboek over haar ervaringen te schrijven.
Haar joodse afkomst en haar ervaringen in de Tweede Wereldoorlog staan centraal in haar werk. In feite vertelt ze elke keer haar eigen verhaal opnieuw.
In 2005 nam ze het initiatief om bij de Auschwitzherdenking de namen van alle 102 duizend Nederlandse slachtoffers van de Nazi-kampen voor te lezen.
Ida Vos werd op woensdag 5 april 2006 begraven op de Joodse Begraafplaats Het Kerkehout in Wassenaar.

Anderen over Ida Vos:

Bij de oorlogsboeken voor de jeugd zijn twee categorieën te onderscheiden. De verhalen waarin de oorlog wordt geromantiseerd, leveren meestal wel spannende boeken op, maar erg waarheidsgetrouw zijn ze niet. De tweede categorie betreft de verhalen van schrijvers die van binnenuit de ellende van de oorlog hebben meegemaakt. De belangrijkste auteur van die categorie is Ida Vos. (Toin Duijx, Hervormd Nederland, 27-06-1992)
De boeken van Ida Vos nemen binnen het genre van het oorlogsboek een bijzondere plaats in doordat ze zoveel aandacht vragen voor de emoties van de slachtoffers. (Joke Linders e.a., Het ABC van de jeugdliteratuur, blz. 507)
Met haar boeken wil Ida Vos kinderen van nu laten ervaren hoe de oorlog geweest is voor joodse mensen. "Want dat leer je niet op school, dat staat niet in de geschiedenisboeken," zegt ze. (Schrijver gevonden, blz. 329)
Het was Ida's missie om kinderen te vertellen wat oorlog is, wat het betekent om niet te weten waar je 's avonds slaapt of waar je ouders zijn. Zij raakte bevriend met kinderen uit Afrika en Kosovo die nooit over hun oorlogsverleden hadden kunnen praten. Confrontaties met Marokkaanse kinderen, die zeiden dat joden slecht waren en de holocaust een leugen was, ontliep ze niet. Ze ging met hen in gesprek en won vaak hun vertrouwen. (Peter Brusse, Volkskrant, 22-04-2006)

Mijn favoriete citaat:

aardrijkskunde zij had een onvoldoende voor aardrijkskunde die laatste dag maar wist een week later precies waar Treblinka lag héél even maar (Ida Vos, Vijfendertig tranen, blz. 13)
	Hetzelfde gedicht op een tentoonstelling in Westerbork

Links:

Vanaf 25-07-2001

Bronnen o.a.: