• Home
• Bibliografiëen
• Citaten
• Weblog
• Raban

• Profiel
• Werk
• Opmerkingen
• Anderen Over
• Bronnen

Els Pelgrom

Profiel

Achternaam: Pelgrom
Voornaam: Els
Geboren: 02-04-1932
Te: Arnhem

Pseudoniem(en): Els Pelgrom is het pseudoniem van Else Koch.

Werk

Poëzie

Voor kinderen

• Feest in Kattenland (1979)
• Vakantie in Kattenland (1979)
• Kerstmis in Kattenland (1979)

Proza

Voor kinderen

• Het geheimzinnige bos (1962)
• De kinderen van het Achtste Woud (1977)
• De zwervers van de Zakopane (1978)
• Drie Japies (1980)
• Lady Africa en nog een paar: een verhaal van angst en zorgen (1981)
• Een zak vol geld (1982)
• Altijd anders (1982)
• Een droom lijkt net echt (1982)
• Het verloren paspoort (1982)
• Voor niks gaat de zon op (1982)
• Alles is nat: een leeswerkboek (1983)
• Kleine Sofie en Lange Wapper (1984)
• Een brief van Markus Voet (1984)
• De olifantsberg (1985)
• De straat waar niets gebeurt (1986)
• Het onbegonnen feest (1987)
• De man van hout (1988)
• Pim en de poes (1988)
• De eikelvreters (1989)
• De koe die van het leven hield (1992)
• Daar zijn draken! (1992)
• Ongeboren Roulf (1992)
• Viespeuk (1993)
• Snoepje (1994)
• Hij heet Broek! (1994)
• Bombaaj! (kinderboekenweekgeschenk 1995)
• De beer is los (1996)
• Op zoek naar fortuin (1996)
• De zee en het land (1998)
• De kater en het vogeltje (1999)
• Wisselkind (1999)
• Mijn flamencojurk (2000)
• Het loterijbriefje (2000)
• Het levende hoofd (2022)

Dagboeken

• Alles gebeurt: De Spaanse jaren 1985-1994 (2026)

Toneel

• Van de wind en de berg (2004)

Vertalingen

• Astrid Lindgren, Rasmus loopt weg (1974)
• Selma Lagerlöf, Niels Holgersson (2 delen) (1974)
• Nina Bawden, Het suikerbiggetje (1986)
• Ruskin Bond, De blauwe parasol: waarin opgenomen De woeste rivier (1977)
• Margaret Potter, Toms eigen plek (1978)
• Myra MacGee, Moeder en Lester (1978)
• Myra MacGee, Lester en Moeder (1978)
• Philippe Dumas, Laura: een grote verrassing (1979)
• Margaret Anderson, De verwisseling (1980)
• Ruskin Bond, De nacht van de panter (1980)
• Helen Young, Maarten weet het beter (1982)
• Betsy Byars, Bange de Lange (1982)
• Edith Heuser, Kijk mij: lezen en praten over je lichaam
• Quentin Blake, Het verhaal van de dansende kikker (1984)
• Ruskin Bond, Een huis vol dieren (1984)
• Arnold Wesker, Hanglip (1984)
• Kurt Baumann, De gelaarsde kat (1984)
• Frances Hodgson Burnett, De geheime tuin (1984)
• Marilyn Sachs, Je moet Ruth zeggen (1985)
• R.L. Stevenson, Ontvoerd (1986)
• Billi Rosen, De tweede oorlog (1989)
• Nina Bawden, Freddie (1989)
• Margaret Mahy, Een gat in de lucht en andere verhalen (1990)
• Kurt Baumann, De gelaarsde kat (1990)
• Gaye Hiçyilmaz, De storm (1991)
• Cynthia Voigt, David en Jonathan (1992)
• Nina Bawden, Apekool (1993)
• Edith Nesbit, Op zoek naar Fortuin (1996)
• Victor Hugo, De klokkenluider van de Notre-Dame (1997)
• Karen Hesse, Juut (1999)
• Mary Shelley, Victor Frankenstein (2002)
• Griekse mythen: I. Helden (2006)
• Griekse mythen: II Donder en bliksem (2007)
• Amalia de Tena, Jij krijgt van mij een wit paard cadeau (2022)

Vertaald

• The winter when time was frozen (Amerikaanse uitgave van 'De kinderen van het Achtste Woud' vertaald door Maryka en Raphael Rudnik) (1980)
• Umsonst geht nur die Sonne auf (Duitse vertaling van 'Voor niks gaat de zon op' door Jutta und Theodor A. Knust) (1985)
• Die wundersame Reise der kleinen Sofie (Duitse vertaling van 'Kleine Sofie en Lange Wapper' door Mirjam Pressler) (1985)
• Lille Sofies mærkliga rejse (Deense vertaling van 'Kleine Sofie en Lange Wapper' door Jette Skovbjerg) (1986)
• Die Kinder vom Achten Wald (Duitse vertaling van 'De kinderen van het Achtste Woud' door Jutta en Theodor Knust) (1982)
• Little Sophie and Lanky Flop (Engelse vertaling van 'Klene Sofie en Lange Wapper' door Arnold Pomerans) (1987)
• Lilla Sofies märkliga resa (Zweedse vertaling van 'Kleine Sofie en Lange Wapper' door Sonja Berg Pleijel) (1987)
• La Pequena Sofía y el Larguirucho Wapper (Spaanse vertaling van 'Kleine Sofie en Lange Wapper' door Alberto Villalba) (1987)
• Die Prinzessin von Granada (Oostenrijkse uitgave van 'De straat waar niets gebeurt', vertaald door Mirjam Pressler) (1987)
• Der Elefantenberg (Duitse vertaling van 'De olifantsberg' door Mirjam Pressler) (1987)
• Ein Sack voll Geld (Duitse vertaling van 'Een zak vol geld' door Hans-Sigismund von Buch) (1988)
• Elefantbjerget (Deense vertaling van 'De olifantsberg' door Jette Skovbjerg) (1988)
• L'étrange voyage de Sophie (Franse vertaling van 'Kleine Sofie en Lange Wapper' door Annie Barré) (1988)
• Die Vagabunden von der Zakopane (Duitse vertaling van 'De zwervers van de Zakopane' door Mirjam Pressler) (1989)
• Les enfants de la Huitième Forêt (Franse vertaling van 'De kinderen van het Achtste Woud' door Marie-Hélène Sabard) (1990)
• Il viaggio della piccola Sofia (Italiaanse vertaling van 'Kleine Sofie en Lange Wapper' door Glauco Arneri ) (1992)
• J'irai toujours par les chemins (Franse vertaling van 'De eikelvreters' door Anne-Marie de Both-Diez) (1992)
• Die Eichelfresser (Duitse vertaling van 'De eikelvreters' door Hanni Ehlers en Regine Kämper) (1992)
• Le Mont Eléphant (Franse vertaling van 'De olifantsberg' door Marie Hooghe) (1994)
• Bombai! (Antilliaanse uitgave van 'Bombaaj!', vertaald door Henry Habibe) (1995)
• Wo steckt der Elefant? (Duitse vertaling van 'Het onbegonnen feest' door Mirjam Pressler) (1995)
• Lille Sofie og Langemann (Noorse vertaling van 'Kleine Sofie en Lange Wapper' door Maaike Lahaise) (1995)
• El Vuitè Bosc (Catelaanse vertaling van 'De kinderen van het Achtste Woud' door Rosa Teresa Maria Castanyer) (1995)
• El Octavo Bosque'(Spaanse vertaling van 'De kinderen van het Achtste Woud' door Rosa Mari´a Telders) (1995)
• Henry Habibe vertaalde 'Bombaj' in het Papiamentu (1995)
• 'La montagna degli elefanti' (Italiaanse vertaling van 'De olifantsberg' door Franscesca Menna) (1996)
• The acorn eaters (Amerikaanse uitgave van 'De eikelvreters', vertaald door Johanna H. Prins en Johanna W. Prins) (1997)
• Heureux comme Ulysse (Franse vertaling naar een Els Pelgrom door M.-È. de Grave en E. Vert) (1998)
• Capitaine Charlie (Franse vertaling van 'Hij heet Broek!' door M.-È. de Grave en E. Vert) (1998)
• Chisa na Sofi to Noppo no Patapata (Japanse vertaling van 'Kleine Sofie en Lange Wapper') (1999)
• Dai-hachi mori no kodomotachi (Japanse vertaling van 'De kinderen van het achtste woud') (2000)
• Watashi no honto no tomodachi (Japanse vertaling van 'Drie Japies') (2002)
• Il biglietto della lotteria (Italiaanse vertaling van 'Het loterijbriefje' door Laura Draghi) (2003)

Els Pelgrom schreef een inleiding voor

• Henk Linnewiel, Amsterdam terloops (1999)

Bloemlezingen

Tonen

Tijdschriften

• Els Pelgrom was redacteur van de kinderrubriek van de 'Winschoter Courant'.
• Gedichten van Els Pelgrom verschenen in 'De blauw geruite kiel', de kinderkrant van 'Vrij Nederland'.
• Els Pelgrom schreef voor de kinderpagina van 'NRC Handelsblad'.
• Els Pelgrom publiceerde in 'Het Parool'.

Over Els Pelgrom

• 'Dokumentatie auteurs en illustratoren van jeugdboeken', jaargang 4, nr. 5 (1980)
• 'Pad is helemaal Oblomov - Aukje Holtrop in gesprek met Els Pelgrom' in 'Even met de kont op reis: avonturen met kinderboeken' (1987)
• H. Schoenmakers, 'Een schrijfster en de grens tussen fantasie en werkelijkheid: een analyse van het werk van els Pelgrom' (1988)
• Een interview met Els Pelgrom op 8 maart in 'Querido's kinderboekenkalender 1989', samengesteld door Els van Eeden (1988)
• 3 recensies van boeken van Els Pelgrom in 'Van grauwe griffel tot gouden gniffel. Over kinderboeken' van Rindert Kromhout (1989)
• 'Een interview met Els Pelgrom en The Tjong Khing' in 'Van grauwe griffel tot gouden gniffel. Over kinderboeken' van Rindert Kromhout (1989)
• Wilma van der Pennen, 'Lezen over Els Pelgrom' (1990)
• 2 hoofdstukken: 'Kleine Sofie en Lange Wapper - Els Pelgrom' en 'De eikelvreters - Els Pelgrom' in 'De allermooiste boeken voor kinderen. Van Rupsje Nooitgenoeg tot Kees de Jongen' van Bregje Boonstra, Nicolaas Matsier, Marja Roscam Abbing en Marjoleinde de Vos (1990)
• Een bijdrage over Els Pelgrom in 'Lexicon van de jeugdliteratuur' door Max Verbeek (oktober 1993)
• Aukje Holtrop, 'Els Pelgrom magazine: Els Pelgrom uitgebreid geïnterviewd' (1994)
• 'Lijsterwijzer: een boekje open over je favoriete auteurs : Els Pelgrom, Marian van der Heiden, Lieneke Dijkzeul, Tonke Dragt, Eddy C. Bertin' (1998)
• 2 hoofdstukken: 'Els Pelgrom - Kleine Sofie en Lange Wapper' en 'Els Pelgrom - De eikelvreters' in 'Zo goed als klassiek. De 100 mooiste jeugdboeken van de laatste 50 jaar', volgens Bregje Boonstra (1999)
• Bregje Boonstra, 'Els Pelgrom, KleineSofie en Lange Wapper' in 'Wonderland. De wereld van het kinderboek' (2002)
• Bladzijden over 'De kinderen van het Achtste Woud' en 'Kleine Sofie en Lange Wapper' in 'Het kinderboek' (2002)
• Een hoofdstuk over Els Pelgrom in 'Wat een mooite! hoogtij in het kinderboek in acht portretten' van Bregje Boonstra (2009)
• Sanne van Heijst, 'Else: het eigenwijze leven van kinderboekenschrijfster Els Pelgrom' (2026)

Diversen

• 'Kleine Sofie en Lange Wapper' verscheen in 1986 als Grote letterboek.
• 'Vrij Nederland' vroeg auteurs om hun top-10 voor 'De leeslijst'. De lijsten stonden in het nummer van 12-09-1987. 'Kleine Sofie en Lange Wapper' stond op het lijstje van Karel Eykman op nr. 2.
• In 1990 speelde er een discussie over een verplichte boekenlijst voor het voortgezet onderwijs. Op de vraag welk boek verplicht zou moeten zijn antwoordde Els Pelgrom: 'A high wind in Jamaica' van Richard Hughes.
• 'Daar zijn draken!' verscheen in 1995 in de Eerste lijster-serie.
• 'De eikelvreters verscheen in 1996 in de Jonge lijster-serie.
• 'De eindeloze kijkdoos van "Kleine Sofie en Lange Wapper"' (1997)
• Het Ro-theater bewerkte 'Kleine Sophie en Lange Wapper' voor toneel (1997)
• De eindeloze kijkdoos van "Kleine Sofie en Lange Wapper": de familievoorstelling naar het boek van Els Pelgrom & The Tjong-Khing, liedteksten krant: Niek Barendsen, teksten krant Janneke Vonkeman, illustraties krant: The Tjong-Khing en Rieks Swarte (1997)
• 'Het onbegonnen feest' verscheen in 1998 in de serie 'Vroege lijsters'.
• 'De eikelvreters' werd door Bruun Kuijt voor toneel bewerkt (2002)
• 'De kinderen van het Achtste woud' verscheen in 2002 in de serie 'Vroege lijsters'.
• 'Kleine Sofie en Lange Wapper', voorgelezen door Rieks Swarte (3 cd's) (2008)

Literaire prijzen

• Gouden Griffel 1978 voor 'De kinderen van het Achtste woud'
• Mildred L. Batchelder Award 1980 voor 'The winter when time was frozen'
• Zilveren Griffel 1983 voor 'Voor niets gaat de zon op'
• Gustav Heinemann Vredesprijs 1983 voor 'die Kinder vom achten wald'
• Gouden Griffel 1985 voor 'Kleine Sofie en Lange Wapper'
• The Tjong King kreeg de Gouden Penseel voor de illustrtaies in 'Kleine Sofie en Lange Wapper'
• Duitse Jeugdboekenprijs 1985 voor 'Kleine Sofie en LangeWapper'
• Deutsche Jugendliteraturpreis 1986 voor 'Die wundersame Reise der kleinen Sofie'
• Zilveren Griffel 1988 voor 'Het onbegonnen feest'
• Gouden Griffel 1990 voor 'De eikelvreters'
• Theo Thijssen-prijs 1994 voor kinder- en jeugdliteratuur voor haar hele oeuvre

 

Els Pelgrom was lid van de jury van;

• Theo Thijssen-prijs 1997

Biografische opmerkingen

• Els Pelgrom is geboren in Arnhem, ze heette als meisje Else Koch. Haar halfbroer Herman Koch is ook schrijver (en bekend van 'Jiskefet'). Haar vader schreef enkele kinderboeken en columns voor de 'Groene Amsterdammer'.
• Tijdens de Tweede Wereldoorlog zat ze op de lagere school. In het laatste jaar van de oorlog, bij de Slag om Arnhem, moesten ze de stad verlaten. Ze kwamen op een boerderij op de Veluwe terecht. Els Pelgrom verwerkte dit later in haar boek 'De kinderen van het Achtste Woud'.
• Toen ze twaalf jaar was scheiden haar ouders. Ze verwachtte dat haar vader haar mee zou nemen, maar tot haar teleurstelling gebeurde dit niet.
• Toen ze achttien was ging ze naar de avondopleiding van de kunstnijverheidsschool in Amsterdam. Ze volgde een (stoom)cursus voor onderwijzeres.
• In 1952 trouwde ze met de beeldhouwer Carl Pelgrom. Ze wonen een paar jaar in een kunstenaarscommune in Finsterwolde. Ze kregen drie kinderen. Tijdens dit huwelijk werkte ze ook een poosje in het onderwijs. In 1975 is ze gescheiden van Carl Pelgrom.
• Na de scheiding ging ze in Amsterdam wonen. Ze werkte daar bij de openbare bibliotheek.
• Els Pelgrom wordt bekend met 'De kinderen van het Achtste Woud'.
• In 1985 trouwde Els Pelgrom met Salvador Gonzalez. Ze gingen samen Sacromonte in Spanje wonen. In 1989 viel Salvador in een ravijn. Hij overleed in 1993.
• Later woonde ze nog samen met Frans.
• Volwassen komen er in de boeken van Els Pelgrom niet best af.
• Terugkerende thema's in haar werk zijn de vlucht in de fantasie en het zich ontheemd voelen.

Anderen over Els Pelgrom

• Els Pelgrom is zo'n auteur die alleen schrijft wat ze zelf wil. (Rindert Kromhout, Volkskrant, 27-01-1987)
• Wellicht is dat ook Pelgroms bedoeling: laten zien dat de realiteit het nooit haalt bij de verbeelding. (Bregje Boonstra, NRC, 30-01-1987)
• Els Pelgrom ontdekte, al schrijvende, dat fictie, verbeelding, indien goed geschreven, net zo werkelijk is als wat men in het dagelijks leven werkelijkheid noemt. Haar verbeeldingskracht dankt ze aan een zesde zintuig; 'Soms ben ik ervan overtuigd dat ik precies weet wat een ander denkt; dat ik dat woordelijk hoor. Ik geloof in bijna voortdurende telepathie, maar niet met iedereen. De personages praten in mijn hoofd, daar hoef ik niets voor te doen. (Max Verbeek, Lexicon jeugdliteratuur, oktober 1993)
• Het oeuvre van Pelgrom is een rijk oeuvre, rijk aan feit en aan fictie, aan autobiografie en biografie, aan herinneringen en aan dromen. (Bianca Stigter, NRC, 22-04-1994)
• Maar bovenal is Els Pelgrom een dappere schrijfster, die verdriet niet uit de weg gaat maar het onder ogen ziet. Ze maakt het niet mooier, ze dikt het niet aan. Juist door die houding wordt het draaglijk. Verdragen is uiteindelijk het enige dat erop zit, maar het is wel iets dat men moet kunnen. Els Pelgrom kan dat in haar boeken. (Juryrapport Theo Thijssen-prijs 1994)
• Uit haar veelzijdig werk duikt het beeld op van een auteur die op zoek is naar zichzelf en naar wat werkelijk belangrijk is in het leven. Zij doet dat met zorg en waarachtigheid. (Het ABC van de jeugdliteratuur, blz. 375)

Mijn favoriete citaat

'De oorlog is toch maar een raar ding,' zei ze tegen Evert.
'Soms is het zo naar en soms is het juist zo gezellig.'
'Hartstikke gezellig,' zei Evert.
De brandende takken knetterden en rookten.
Oude Rachel sjokte naar binnen en ging voor het vuur liggen
met zijn kop op de voorpoten.
Hij knipperde met zijn ogen tegen de rode gloed.
(Els Pelgrom, De kinderen van het achtste woud, blz. 29)

Bronnen o.a.

• Kees Fens, Nou hoor je het eens van een ander (1982)
• Spectrum Nederlandstalige auteurs (1985)
• Prisma van de pseudoniemen (1992)
• Lexicon van de jeugdliteratuur (oktober 1993)
• Joke Linders e.a., Het ABC van de jeugdliteratuur (1995)
• Lijsterwijzer, Een boekje open over je favoriete auteurs (1998)
• Website van de Koninklijke Bibliotheek (mei 2026)